Cukrzyca a używki: kawa, papierosy, alkohol

Nie od dziś wiadomo, że palenie papierosów jest szkodliwe dla zdrowia, a kawę i alkohol należy spożywać w umiarkowanych ilościach. Jednak popularność używek nie słabnie – wiele osób nie jest w stanie wyobrazić sobie poranka bez aromatycznej filiżanki kawy czy imprezy spędzonej przy butelce wina. A co w przypadku, gdy chorujesz na cukrzycę? Dowiedz się, jak używki oddziałują na organizm diabetyka.

Picie kawy przy cukrzycy

Lubisz pić kawę jeszcze przed śniadaniem? Pamiętaj, że kofeina, zwłaszcza przyjmowana na czczo, zwiększa poziom cukru we krwi. Dodatkowo, picie kawy podnosi ciśnienie krwi oraz stężenie adrenaliny i cholesterolu w organizmie.

Kawa zwiększa w osoczu stężenie globuliny, która jest odpowiedzialna za wiązanie i regulację hormonów płciowych (SHBG). Badacze z Uniwersytetu Kalifornijskiego w Los Angeles wykazali, że u kobiet pijących 4 filiżanki kawy dziennie ryzyko zachorowania na cukrzycę typu 2 zmniejszyło się o 50%.

W kwestii codziennego delektowania się kawą przez diabetyków zdania są podzielone. Z jednej strony kofeina powoduje zmniejszenie wrażliwości na insulinę, z drugiej zaś – w kawie występują antyutleniacze, zmniejszające insulinooporność. Korzystnie na metabolizm glukozy wpływają też występujące w kawie potas, witamina PP i magnez…

Jakie zatem są wnioski, dotyczące małej czarnej w diecie diabetyka? Jeśli zmagasz się z insulinoopornością, picie kawy może być ryzykowne i lepiej z niego zrezygnować. Jeżeli nie ma przeciwwskazań do stosowania kofeiny, możesz pozwolić sobie czasem na chwilę przyjemności – unikaj jednak słodzenia cukrem i zrezygnuj z dodawania mleka czy śmietanki. Pamiętaj też o umiarze – dzienna dawka kofeiny nie powinna przekraczać 300 mg, a związek ten występuje nie tylko w kawie, ale też np. w herbacie, kakao, czekoladzie czy napojach typu cola.

Zobacz więcej: Kawa dla diabetyka – pomaga czy szkodzi?

Cukrzyca a palenie papierosów

O ile przy badaniu wpływu kawy na organizm naukowcy odkryli pewne dobroczynne właściwości kofeiny, o tyle wyroby tytoniowe pozostają używką w pełni szkodliwą. Ciężko znaleźć zalety palenia lub dowody na to, że dym tytoniowy jakkolwiek przyczynia się usprawnienia procesów przebiegających w ludzkim ciele.

Wystarczy wypalenie jednego papierosa, by poziom cukru we krwi uległ zwiększeniu, a wrażliwość na insulinę – zmniejszeniu. Dzieje się tak za sprawą nadmiaru hormonów stresu, które są wytwarzane przez nadnercza. Podwyższona glikemia sprzyja rozwojowi retinopatii, nefropatii czy chorób niedokrwiennych.

Palenie jest szczególnie niebezpieczne w przypadku osób, których cukrzyca nie jest wyrównana. Niedotlenienie komórek, połączone ze stanem zapalnym, uszkodzeniem nabłonka i zwiększoną krzepliwością krwi wywołuje w organizmie reakcje podobne jak podwyższony poziom cukru.

Wyrównanie cukrzycy u palacza nie jest sprawą prostą ze względu na wysoki poziom HbA1c, czyli hemoglobiny glikowanej we krwi. Oznacza to, że im więcej palisz, tym więcej jest w Twojej krwi HbA1c, co znacznie zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań cukrzycowych.

Jeśli jesteś palącym diabetykiem, pomyśl o jak najszybszym pożegnaniu się z nałogiem. Papierosy są używką szkodliwą dla każdego, kto po nie sięga – jednak w Twoim przypadku nikotynizm wiąże się z dodatkowym niebezpieczeństwem, jakim jest sprowokowanie szybkiego rozwoju powikłań cukrzycowych.

Zobacz więcej: Co się dzieje z cukrzycą, gdy palisz papierosy?

Alkohol a cukrzyca

Alkohol hamuje wytwarzanie glukozy w wątrobie, przez co zwiększa ryzyko wystąpienia hipoglikemii. Po spożyciu napojów alkoholowych podnosi się ciśnienie krwi i wzrasta poziom trójglicerydów, co sprzyja wystąpieniu powikłań. Ze względu na wahania glikemii, napoje wyskokowe utrudniają kontrolowanie cukrzycy, co może wiązać się z groźnymi dla zdrowia i życia pomyłkami w dawkowaniu leków.

Dlatego, jeśli jako diabetyk decydujesz się na okazjonalne spożycie alkoholu, musisz zachować dużą rozwagę i ostrożność.

Pamiętaj, by:

• alkohol rozcieńczyć wodą,
• zrezygnować ze słodkich napojów alkoholowych,
• włączyć do planu posiłków wartość kaloryczną alkoholu.

Ważne jest odpowiednie postępowanie – zarówno przed, w trakcie, jak i po spożyciu alkoholu.

Jedz regularne posiłki, zażywaj leki i zapobiegaj wystąpieniu niskiego poziomu cukru we krwi. Poinformuj współtowarzyszy o Twojej chorobie i poinstruuj ich, jak mają postąpić w przypadku wystąpienia niedocukrzenia; miej też przy sobie informację medyczną.

Alkohol pij z umiarem i powoli, jedząc potrawy wysokowęglowodanowe. Jeśli w trakcie przyjęcia tańczysz lub wykonujesz inną aktywność fizyczną, konieczne będzie dodatkowe uzupełnianie węglowodanów.

Przed położeniem się spać zmierz poziom cukru – jeśli okaże się za niski, zjedz przekąskę. Nastaw budzik i dokonaj pomiaru także w nocy, żeby upewnić się, że nie nastąpił spadek glukozy. Rano zjedz śniadanie i koniecznie weź leki.

Polskie Towarzystwo Diabetologiczne zaleca, by osoby chorujące na cukrzycę całkowicie zrezygnowały ze spożywania alkoholu. Zanim sięgniesz po napoje z procentami, upewnij się, czy nie występują u Ciebie przeciwwskazania, takie jak m.in.: powikłania cukrzycowe, przyjmowanie niektórych leków, skłonność do niedoboru glukozy we krwi.

Zobacz więcej: Czy diabetyk może pić alkohol?

Jeśli chorujesz na cukrzycę, powinieneś zrezygnować z palenia papierosów, a kawę i alkohol stosować z umiarem. Regularne ćwiczenia fizyczne i prawidłowo skomponowane posiłki pomogą Ci lepiej kontrolować cukrzycę i poprawić wrażliwość organizmu na insulinę.